سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
98
قواعد صرف و نحو و روش تجزيه و تركيب (فارسى)
اسماء ممتنع الاضافه اسمائى هستند كه هيچگاه مضاف قرار نمىگيرند و آنها عبارتند از : ضمائر ، اسماء اشاره ، اسماء استفهام ، اسماء شرط ، موصولات باستثناء « اىّ » . اسماء جائز الاضافه اسمائى هستند كه گاهى اضافه شده و زمانى بدون اضافه استعمال مىگردند . همچون بقيّه اسماء مانند : غلام . معرّف بالنّداء يكى از معارف ، معرّف بالنّداء است يعنى اسمى را منادى قرار داده كه مسمّايش معلوم و مشخص باشد بخلاف مثل « رجلا » در كلام شخص اعمى و نابينا كه مىگويد يا رجلا خذ بيدى چه آنكه وى با اين عبارت شخص معيّنى را قصد ندارد . حكم معرّف بالنّداء معرّف بالنّداء در صورتى كه مفرد يعنى غير مضاف باشد مبنى بر حالت رفعى مىگردد لذا اگر مفرد باشد مبنى بر ضمّ بوده همچون : يا زيد . و در صورت تثنيه بودن مبنى بر الف و نون گرديده مانند : يا زيدان . و در فرض جمع بودن مبنى بر واو و نون مىباشد نظير : يا زيدون . منسوب و غير منسوب اسم از نظر دلالت بر انتساب و عدم انتساب مسمّى بر دو قسم است : 1 - اسم منسوب . 2 - اسم غير منسوب .